Waiau (Maunakea)

Inoa | Name(s)

Waiau (Maunakea)

Hiʻona ʻ�ina | Land characteristic: Loko wai

Hiʻona ʻ�ina nona kēia wahi | Feature(s) that contain this place: Maunakea; Puʻu Waiau; Humuulu Mauka

H�ʻuluʻulu manaʻo

He loko wai i kapa Ê»ia no ke akua wahine Ê»o Waiau, Ê»o ia hoÊ»i ka piko o Waiau. Noho ka moÊ»o Ê»o MoÊ»oinanea ma kÄ“ia loko. Kanu Ê»ia nÄ� piko o ke keiki ma ka wai o ka loko no ke ola loa Ê»ana o ke keiki. He wai kapu ka wai ma kÄ“ia loko, a kapa Ê»ia ka wai Ê»o ia hoÊ»i “Ka Wai a KÄ�ne” i Ê»ohi a mÄ�lama Ê»ia kÄ“ia wai e nÄ� kÄ�naka no nÄ� mea kapu e like me ka Ê»aha. 

Description

“…a nearly circular pond, 300 feet in diameter…is the highest lake within the boundaries of the Pacific Ocean basin….The lake water is perched on a layer of silt and mud washed into the basin from the sides of the cone and from the glacial moraine…[and] contains abundant organisms, including bacteria, infusoria, algae, and a small crustacean.” (Catalog of HawaiÊ»i Place Names )

ʻŌlelo kuhikuhi

E koho i kēia inoa ʻ�ina no n� kumuwaiwai pili i ka loko wai o Waiau ma Maunakea, Hawaiʻi. No n� kumuwaiwai pili i n� Waiau ʻē aʻe o ka pae ʻ�ina o Hawaiʻi, e koho i ka mea kūpono no kēl� wahi ponoʻī. 

Instructions

Not to be confused with the ahupuaʻa on Oʻahu or any other natural or political features of the same name on the other islands. 

Moʻokūʻauhau | Genealogy

Akua | Deity: Moʻoinanea; Waiau

Hana | Practice: ʻAha kanu piko

Kūmole | Source(s)

.

Soehren, Lloyd J. A Catalog of Hawaiʻi Place Names : Compiled from the Records of the Boundary Commission and the Board of Commissioners to Quiet Land Titles of the Kingdom of Hawaii. Honokaa, HI: L.J. Soehren, 2006.

Hoʻopili ʻia i | Applied to: ;

Mea haku | Created by: Na ka hui ʻimi naʻauao o Ka Wai H�pai